Các nhà khoa học phát hiện lực hấp dẫn từ lõi Trái Đất làm thay đổi độ dài ngày

Tóm tắt nhanh

• Nghiên cứu mới công bố trên Nature đề xuất trọng lực của lõi trong (inner core) kéo quay theo một hướng, trong khi các tương tác khác giữa lõi và lớp phủ (mantle) chống lại, gây tăng giảm nhỏ về tốc độ quay Trái Đất trên quy mô vài thập kỷ.
• Lý thuyết dựa trên việc lõi trong không quay cùng tốc độ với phần còn lại của hành tinh, khiến nó lệch tương đối so với các bất thường khối lượng trong mantle và bị lực hấp dẫn kéo về vị trí cân bằng.
• Tác giả Mathieu Dumberry và đồng nghiệp tái tạo ảnh hưởng của tương tác này lên tốc độ quay từ 1964 đến 2019 bằng ước tính địa chấn về tốc độ quay lõi trong và mô hình dòng kim loại lỏng ở lõi ngoài.
• Mô hình hấp dẫn của họ tái tạo gần đúng cả thời điểm và độ lớn của những thay đổi dần đã quan sát được trong nhiều thập kỷ trước.
• Các yếu tố khác như dao động khí quyển, đại dương, động đất lớn và tan băng lục địa cũng góp phần khiến độ dài ngày biến thiên, và mô hình mới không giải thích hết mọi lực tham gia.
• Tác giả cho rằng đây là một ‘cuộc giằng co’ giữa các lực bên trong, nhưng trọng lực lõi trong đóng vai trò quyết định trong kết quả quan sát được.

Tóm tắt tự động bằng AI từ bài gốc, có thể có sai sót. Hãy kiểm chứng ở bài gốc.